Een eenvoudige introductie tot dark pools

Delen
Copied to clipboard!
Een eenvoudige introductie tot dark pools

Inhoud

Wat is een dark pool?

Een dark pool is een besloten platform voor het uitwisselen van financiële instrumenten. Het verschil met een openbaar handelsplatform is dat er geen zichtbaar orderboek is en dat transacties niet publiekelijk inzichtelijk zijn (of alleen zichtbaar worden als ze zijn uitgevoerd).

Liquiditeit op dark pool-markten wordt dark pool-liquiditeit genoemd. Het grootste deel van de dark pool-handel vindt plaats in bloktransacties. Een bloktransactie is een transactie van een groot aantal activa tegen een vooraf bepaalde prijs.

Dark pools ontstonden voor het eerst in de jaren tachtig en worden voornamelijk gebruikt door institutionele investeerders die grote aantallen effecten verhandelen.

Met dark pools kunnen investeerders orders plaatsen en transacties uitvoeren zonder dat zij daarmee publiekelijk hun intenties onthullen. Dit kan erg nuttig zijn, omdat hun plannen om grote hoeveelheden activa te kopen of verkopen de prijs sterk kunnen beïnvloeden voordat alle transacties uitgevoerd zijn.

Dark pools zijn uitgegroeid tot een groot onderdeel van de wereldwijde aandelenmarkten. In dit artikel wordt gekeken naar de mogelijke impact van dark pools in de context van cryptovaluta.


Wat zijn de voordelen van het gebruik van een dark pool?

  • Minder impact op het marktsentiment: Handelaars die grote transacties willen uitvoeren, kunnen hun bedoelingen verborgen houden voor het bredere publiek. 
  • Prijsverbetering: Het koppelen van transacties vindt vaak plaats op basis van de gemiddelde of best beschikbare bied- en laatprijs. In dergelijke gevallen krijgen zowel de koper als de verkoper een betere prijs dan ze op de open markt hadden kunnen krijgen (de koper koopt voor een lagere prijs, de verkoper verkoopt tegen een hogere prijs). 
  • Geen slippage: Aangezien de meeste handel in dark pools plaatsvindt in de vorm van bloktransacties tegen vooraf bepaalde prijzen, kan iedere handelaar er zeker van zijn dat hun orders worden uitgevoerd tegen de beoogde prijs.

 

Waarom zijn dark pools zo controversieel?

  • Belangenverstrengeling: Omdat het orderboek niet zichtbaar is, kan niet worden gegarandeerd dat een transactie wordt uitgevoerd tegen de best mogelijke prijs. Als de instelling die de transactie faciliteert conflicterende belangen heeft, kan het bijvoorbeeld de echte marktprijzen verbergen.
  • Negatief effect op marktprijzen: Als de meerderheid van de handel plaatsvindt in dark pools, zijn de prijzen op openbare handelsplatformen mogelijk geen reflectie van de werkelijke markt. Investeren en handelen is in grote mate afhankelijk van vrij informatieverkeer, wat door dark pools juist wordt beperkt.
  • Kwetsbaar voor flitshandel: Dark pools zijn een ideaal speelveld voor de roofzuchtige praktijken van flitshandelaren. Als zij geprivilegieerde toegang hebben tot het orderboek, kunnen zij met voorrang grote orders uitvoeren en profiteren van nietsvermoedende handelaars.
    Dark pools maken ook het zogenaamde pingen mogelijk, waarbij een groot aantal kleine orders wordt uitgestuurd om een grote order te verhullen. Pingen wordt gebruikt om de liquiditeit van het orderboek te testen en geeft flitshandelaren een marktverstorend voordeel.
  • Kleinere gemiddelde transactiegrootte: Sinds het ontstaan in de jaren tachtig is de grootte van transacties in dark pools aanzienlijk gedaald. Dit geeft aan dat ze niet langer voornamelijk gebruikt worden door financiële instellingen die grote transacties uitvoeren. Het bestaan van dark pools kan hierdoor mogelijk zelfs schadelijk voor de markt als geheel zijn; het zou beter zijn als kleinere transacties worden uitgevoerd op handelsplatformen met publiek zichtbare orderboeken.  


Gedecentraliseerde dark pools

Net als op de traditionele aandelenmarkten, bestaan er op sommige handelsplatformen voor cryptovaluta ook dark pools.

Vergeleken met gewone dark pools, kunnen gedecentraliseerde dark pools gebruik maken van veiligere digitale verificatiemethoden. Gedecentraliseerde dark pool-protocollen kunnen een eerlijke marktprijs bieden aan alle deelnemers en garanderen dat deze niet gemanipuleerd kan worden.

Bij transacties over meerdere blockchains kunnen atomic swaps worden gebruikt om deze te faciliteren, zonder dat het nodig is een tussenpersoon in te schakelen.

Gedecentraliseerde dark pools kunnen tevens gebruik maken van innovatieve cryptografische technologieën zoals zero-knowledge proofs om de integriteit van transacties in de dark pool te verifiëren. 

Dark pools kunnen ook nuttig zijn in illiquide cryptovalutamarkten, omdat handelaars zo grote transacties kunnen uitvoeren zonder last te hebben van slippage. Een grote transactie kan namelijk veel impact hebben op een illiquide markt, terwijl deze in een dark pool zonder noemenswaardige gevolgen kan worden uitgevoerd.

Als gevolg van het gebrek aan institutionele beleggers in de crypto-sphere, hebben dark pools slechts een beperkt effect op de cryptovalutamarkt. In de toekomst kan dat wellicht veranderen.


Tot slot

Door het totale gebrek aan transparantie zijn dark pools al sinds hun ontstaan controversieel. Het verhullen van grote transactievolumes is onwenselijk in welke markt dan ook.

Dankzij recente ontwikkelingen op het gebied van cryptografische verificatiemethoden zou het gebruik van dark pools veiliger kunnen worden. Open-source protocollen kunnen zo worden opgezet dat dezelfde regels controleerbaar gelden voor iedere deelnemer, waardoor het risico van het gebruiken van dark pools vermindert.

Loading