De Financiële crisis van 2008

Delen
Copied to clipboard!
Luister naar het artikel
00:00 / 00:00

De financiële crisis van 2008: Verleden en heden

In 2008 werden economieën over de hele wereld opgeschud door een financiële crisis. Tien jaar na dato vraagt men zich af hoe de regels zijn veranderd en, misschien wel belangrijker, hoe een dergelijke crisis in de toekomst kan worden voorkomen. 

Wat ooit begon als een crisis binnen de Amerikaanse hypotheekmarkt, ontwikkelde zich tot een wereldwijde financiële crisis en economische recessie. Dankzij de reddingspakketten en de bijbehorende economische neergang, hebben veel mensen twijfels gekregen over de stabiliteit en transparantheid van het mondiale banksysteem dat men daarvoor nog zo vertrouwde. 


Wat gebeurde er tijdens de financiële crisis?

Bestempeld als de hevigste economische gebeurtenis sinds de Great Depression van de jaren 30, heeft de crisis rampzalige gevolgen gehad op de mondiale economie. Dit resulteerde in wat nu bekend staat als de Great Recession en zorgde voor dalende huizenprijzen en toename in werkloosheid. De bijbehorende terugslag was enorm en heeft tot op de dag van vandaag nog zijn uitwerking.  

In de VS verloren meer dan 8 miljoen mensen hun baan, circa 2,5 miljoen bedrijven zijn verwoest en bijna 4 miljoen huizen zijn in executieverkoop gezet binnen 2 jaar tijd. Door onzekerheid over brood de plank en inkomensongelijkheid hebben veel mensen hun vertrouwen in het systeem verloren. 

Hoewel de recessie officieel eindigde in 2009, hebben veel mensen de gevolgen hiervan nog lang gevoeld en met name in de VS. In 2009 was het werkloosheidspercentage 10% en in 2016 kwam dit percentage pas weer onder het niveau van voor de crisis. 


Wat was de aanleiding van de recessie?

Met betrekking tot de oorzaak, kunnen meerdere factoren worden aangewezen. In principe zwelde een ‘perfecte storm’ aan en zodra het kritieke punt bereikt was, kon de financiële crisis niet uitblijven. Financiële instellingen gaven te veel risicovolle leningen uit (met name hypotheekleningen) die op den duur resulteerde in reddingspakketten die door de belastingbetaler moest worden opgebracht. 

Hoewel de daadwerkelijke oorzaak van de financiële crisis erg complex is, was het de Amerikaanse hypotheekmarkt die een kettingreactie teweeg bracht die alle zwakke plekken in het financiële systeem openbaarde. Dit werd opgevolgd door het faillissement van Lehman Brothers wat ernstige gevolgen had op de economie van de VS en van Europa. Daarentegen zorgde de gebeurtenis er voor dat het publiek de tekortkomingen van de banken begon in te zien. Daarnaast zorgde het voor aanzienlijke verstoringen over de gehele wereld gebaseerd op hoe de mondiale economie is verstrengeld. 


Waarom is het in het heden nog belangrijk?

Hoewel het alweer een decennium geleden is dat  de financiële crisis zijn intrede deed, zijn de zorgen nog niet geheel weg. De effecten van de recessie zijn nog steeds merkbaar en het economisch herstel is zwak te noemen t.o.v. historische gegevens. Hoge risico leningen worden inmiddels weer aangeboden en hoewel de vooruitzichten goed zijn, kan het zo weer omslaan. 

Toezichthouders benadrukken dat het mondiale financiële systeem is veranderd sinds 2008 en dat voorzorgsmaatregelen aanzienlijk zijn toegenomen. Mede om deze reden geloven er veel mensen dat het mondiale financiële systeem er beter voorstaat dan 10 jaar geleden.

Aan de andere kant denken sommigen het volgende: kan een dergelijke crisis weer toeslaan? Het antwoord hierop is simpel; ja, alles is mogelijk. Ondanks de vele aanpassingen en nieuwe regels die zijn doorgevoerd, blijven de fundamentele problemen ongewijzigd.

Het verdient te vermelden dat de financiële crisis van 2008 ons eraan heeft herinnerd dat goed beleid zeer belangrijk is. De gebeurtenissen van 2008 werden namelijk veroorzaakt door beslissingen die regelgevers, politici en beleidsmakers maakten in de jaren die hier aan vooraf gingen. Van zwak beleid tot de invloed van bedrijfscultuur, de financiële crisis van 2008 is alles behalve een onderdeel van ‘het verleden’. 


De ontwikkeling van Bitcoin en andere Cryptocurrencies

Terwijl de opkomst van de financiële crisis in 2008 enkele risico’s blootlegde binnen het traditionele banksysteem, was 2008 ook het jaar waarin de eerste cryptocurrency genaamd Bitcoin het levenslicht zag

In tegenstelling tot fiat-valuta zoals de Amerikaanse Dollar en de Britse Pond, zijn Bitcoin en de andere cryptocurrencies decentraal. Dit betekend dat deze niet worden gecontroleerd door een nationale overheid of door een centrale bank, maar dat de creatie van nieuwe coins wordt bepaald aan de hand van vooraf ingegeven regels (protocollen).

Het Bitcoin-protocol en zijn onderliggende Proof of Work consensus algoritme zorgen ervoor dat de uitgifte van nieuwe cryptocurrency eenheden een straks schema volgen. Iets specifieker, heet het proces van het genereren van nieuwe coins ook wel mining. De ‘miners’ zijn niet alleen verantwoordelijk voor het introduceren van niet coins binnen het systeem, maar zijn ook verantwoordelijk voor de beveiliging van het netwerk en het validatieproces van de transacties.

Daarbij zorgt het protocol voor een maximale supply, zodat er niet meer dan 21 miljoen Bitcoins beschikbaar kunnen zijn. Dit houdt in dat er geen verrassingen zullen zijn over het huidige en toekomstige aantal Bitcoins. De Bitcoin source-code is overigens open-source, wat er voor zorgt dat iedereen deze kan controleren en eventueel ook een bijdrage kan leveren aan de ontwikkeling hiervan.


Conclusie

Hoewel er inmiddels een decennium is verstreken sinds de financiële crisis van 2008, is men nog lang niet vergeten hoe fragiel het internationale monetaire systeem in werkelijkheid is. Wij kunnen niet volledig bewijzen, maar dit is waarschijnlijk één van de redenen dat er een decentrale digitale valuta zoals Bitcoin is ontwikkeld.

Cryptocurrencies hebben nog een lange weg te gaan, maar ze bieden absoluut een waardig alternatief voor het traditionele op fiat-valuta gebaseerde systeem. Een dergelijk alternatief economisch netwerk kan zorgen voor financiële onafhankelijkheid op de plekken waar het ontbreekt en heeft zeker een enorm potentieel om een vooruitstrevende samenleving te creëren.

Loading