De Wyckoff-methode uitgelegd

Delen
Copied to clipboard!
De Wyckoff-methode uitgelegd
Luister naar het artikel
00:00 / 00:00

Inhoud

 

Wat is de Wyckoff-methode?

De Wyckoff-methode is begin jaren dertig ontwikkeld door Richard Wyckoff. Het bestaat uit een reeks beginselen en principes die oorspronkelijk waren bedacht voor handelaars en investeerders. Wyckoff heeft een groot deel van zijn leven gewijd aan onderwijs en zijn werk heeft nog steeds veel invloed op moderne technische analyse (TA). Hoewel de Wyckoff-methode oorspronkelijk was gericht op aandelen, wordt deze nu toegepast binnen tal van financiële markten.

Een groot deel van het werk van Wyckoff werd geïnspireerd door handelsmethoden van andere succesvolle handelaars (met name Jesse L. Livermore). Tegenwoordig wordt Wyckoff net zo gerespecteerd als andere sleutelfiguren zoals Charles H. Dow en Ralph N. Elliott.

Wyckoff heeft uitgebreid onderzoek gedaan, wat leidde tot het samenstellen van verschillende theorieën en handelstechnieken. Dit artikel is een inleiding tot zijn werk. Onder andere het volgende zal hier worden gediscussieerd:

  • Drie fundamentele wetten;

  • Het concept van de Composite Man;

  • Een methodologie voor het analyseren van grafieken (Wyckoff-schema);

  • Een vijfstappenbenadering van de markt.

Wyckoff ontwierp eveneens specifieke koop- en verkooptesten, evenals een unieke grafische methodologie gebaseerd op punten en figuren (Point & Figure, P&F). Hoewel de testen helpen bij het identificeren van betere instapmomenten, wordt de P&F-methode gebruikt om handelsdoelen te bepalen. In dit artikel worden deze twee onderwerpen echter niet besproken.

 

De drie wetten van Wyckoff

De wet van vraag en aanbod

De eerste wet bepaalt dat de prijs toeneemt wanneer de vraag groter is dan het aanbod en daalt wanneer het tegendeel het geval is. Dit is een van de fundamentele beginselen van financiële markten en zeker niet alleen het werk van Wyckoff. De eerste wet kan met drie simpele vergelijkingen worden beschreven:

  • Vraag > aanbod = de prijs neemt toe

  • Vraag < aanbod = de prijs daalt

  • Vraag = aanbod = geen significante prijsverandering (lage volatiliteit)

Met andere woorden suggereert de eerste wet van Wyckoff dat meer vraag dan aanbod zorgt voor een prijsstijging, omdat er meer mensen kopen dan verkopen. Maar in een situatie waar er meer verkopers dan kopers zijn, overtreft het aanbod de vraag en daalt de prijs.

Veel investeerders die de Wyckoff-methode volgen, vergelijken prijsacties en -volumes als een manier om de relatie tussen vraag en aanbod beter te visualiseren. Dit levert vaak inzichten op in de marktbewegingen die zullen volgen.

De wet van oorzaak en gevolg

De tweede wet stelt dat de verschillen tussen vraag en aanbod niet willekeurig zijn. In plaats daarvan volgen ze op periodes van voorbereiding en zijn ze het resultaat van specifieke gebeurtenissen. Volgens Wyckoff leidt een periode van accumulatie (oorzaak) uiteindelijk tot een uptrend (gevolg). Omgekeerd geldt hetzelfde: een periode van distributie (oorzaak) zal uiteindelijk leiden tot een downtrend (gevolg).

Wyckoff gebruikte een unieke methode voor het genereren van grafieken om de potentiële effecten van een oorzaak in te schatten. Met andere woorden, hij ontwikkelde een methode om handelsdoelen te definiëren op basis van periodes van accumulatie en distributie. Hiermee was hij in staat om de mogelijke voortzetting van een markttrend in te schatten na het doorbreken van een consolidatiezone of een bepaald handelsbereik (trading range, TR).

De wet van inspanning en resultaat

De derde wet van Wyckoff stelt dat de verandering van de prijs van een activa het resultaat is van een inspanning, vertegenwoordigd door het handelsvolume. Als de prijsactie in harmonie is met het volume, bestaat er een gedegen kans dat de trend zal doorzetten. Maar als het volume en de prijs significant uit elkaar lopen, is het waarschijnlijker dat de markttrend af zal lopen of van richting zal veranderen.

Stel je bijvoorbeeld voor dat de Bitcoin-markt begint te consolideren met hoge handelsvolumes na een lange bearish trend. De hoge handelsvolumes zijn een indicatie van grote inspanning, maar de zijwaartse beweging (lage volatiliteit) suggereert een klein resultaat. Er veranderen dus veel Bitcoin van eigenaar, maar er volgen geen grote prijsdalingen. Een dergelijke situatie kan erop wijzen dat de downtrend voorbij is en dat een omkering aanstaande is.

 

De Composite Man

Wyckoff creëerde het idee van de Composite Man (of Composite Operator) als een denkbeeldige identiteit van de markt. Hij stelde voor dat investeerders en handelaars de aandelenmarkt bestuderen alsof deze wordt gecontroleerd door een enkel individu, waardoor het gemakkelijker zou worden om de markttrends te volgen.

In wezen vertegenwoordigt de Composite Man de grootste spelers (market makers), zoals rijke individuen en institutionele beleggers. De Composite Man handelt altijd in zijn eigen belang om ervoor te zorgen dat hij laag kan inkopen en hoog kan verkopen.

De Composite Man gedraagt zich tegenovergesteld van de meeste kleine beleggers, die volgens Wyckoff vaak geld verliezen op de aandelenmarkt. Volgens Wyckoff hanteert de Composite Man echter een enigszins voorspelbare strategie en kunnen investeerders daarvan leren.

Laten we het concept van de Composite Man gebruiken om een versimpelde marktcyclus te illustreren. Een dergelijke cyclus bestaat uit vier hoofdfases: accumulatie, uptrend, distributie en downtrend.

 

Accumulatie

De Composite Man accumuleert activa eerder dan de meeste investeerders. Deze fase wordt vaak gekenmerkt door zijwaartse beweging. De accumulatie vindt geleidelijk plaats om te voorkomen dat de prijs aanzienlijk verandert.

Uptrend

Wanneer de Composite Man genoeg aandelen in bezit heeft en het aanbod is opgedroogd, begint hij met het omhoog stuwen van de markt. De uptrend trekt als vanzelf meer investeerders aan, waardoor de vraag toeneemt.

Er kunnen meerdere accumulatiefases zijn gedurende een uptrend. Deze fases noemen we heraccumulatiefases, waarbij de bredere trend tijdelijk stopt en consolideert voordat de opwaartse beweging wordt voortgezet.

Bij het omhoog bewegen van de markt worden andere investeerders aangemoedigd om te kopen. Uiteindelijk zal ook het grote publiek enthousiast genoeg zijn om mee te doen. Vanaf dit moment is de vraag veel groter dan het aanbod.

Distributie

Vervolgens begint de Composite Man met het distribueren van zijn aandelen. Hij verkoopt winstgevende posities aan degenen die laat de markt betreden. De distributiefase wordt vaak gemarkeerd door een zijwaartse beweging die de vraag absorbeert totdat deze is uitgeput.

Downtrend

Kort na de distributiefase beweegt de markt weer neerwaarts. Met andere woorden, nadat de Composite Man klaar is met het verkopen van een groot aantal van zijn aandelen, begint hij de markt omlaag te drukken. Uiteindelijk wordt het aanbod veel groter dan de vraag en ontstaat er een downtrend.

Net als bij de uptrend kunnen er in de downtrend ook herdistributiefases zijn. Dit zijn in feite momenten van korte consolidatie tussen grote prijsdalingen. Ook kunnen er zogenaamde Dead Cat Bounces of bull traps optreden, waarin sommige kopers vast komen te zitten hopend op een trendkering die niet plaatsvindt. Wanneer de downtrend eindelijk voorbij is, begint er een nieuwe accumulatiefase.

 

Wyckoff-schema's

De accumulatie- en distributieschema's zijn waarschijnlijk het meest populaire deel van het werk van Wyckoff - in ieder geval binnen de cryptogemeenschap. Deze modellen breken de accumulatie- en distributiefases op in kleinere secties. De secties zijn verdeeld in vijf fases (A tot E) en verschillende Wyckoff-gebeurtenissen die hieronder in meer detail staan beschreven.

 

Accumulatieschema

Wyckoff-methode accumulatieschema

Fase A

De verkoopkracht vermindert en de downtrend begint af te zwakken. Deze fase wordt normaliter gemarkeerd door een toename van het handelsvolume. De eerste steun (Preliminary Support, PS) geeft aan dat er kopers op de markt verschijnen, maar nog niet genoeg om de neerwaartse beweging te keren.

De verkoopclimax (Selling Climax, SC) wordt gevormd door intense verkoopactiviteit wanneer investeerders zich overgeven. Dit is vaak een punt van hoge volatiliteit, omdat paniekverkopen grote kaarsen (candlesticks) en lonten (wicks) vormen. De sterke daling verandert snel van richting, een bounce of Automatic Rally (AR), wanneer het aanbodoverschot wordt geabsorbeerd door de kopers. Over het algemeen wordt het handelsbereik van een accumulatieschema gedefinieerd door de ruimte tussen het laagste punt van de SC en het hoogste punt van de AR.

Zoals de naam al suggereert vindt de tweede test (Secondary Test, ST) plaats wanneer de markt daalt tot in de buurt van de SC-regio en test of de downtrend echt voorbij is of niet. Vanaf dit moment nemen het handelsvolume en de marktvolatiliteit vaak af. Hoewel de ST vaak een hogere steun vormt ten opzichte van de SC, is dat niet altijd het geval.

Fase B

In het kader van Wyckoff's wet van oorzaak en gevolg, kan fase B worden gezien als de oorzaak die leidt tot een gevolg.

In wezen is fase B de consolidatiefase, waarin de Composite Man de meeste activa accumuleert. Tijdens deze fase is de markt geneigd om de weerstands- en steunniveaus van het handelsbereik te testen.

Er kunnen zich meerdere tweede tests (ST) voordoen tijdens fase B. In sommige gevallen kan dit leiden tot hogere pieken (bull traps) en lagere dalen (bear traps) vergeleken met de SC en AR van fase A.

Fase C

Een typische accumulatiefase C bevat een zogenaamde veer (spring). Vaak is dit de laatste bear trap voordat de markt hogere dalen begint te noteren. Tijdens fase C zorgt de Composite Man ervoor dat er minder aanbod overblijft op de markt, d.w.z. dat de verkoop opdroogt.

De veer doorbreekt vaak de steunniveaus waarmee handelaars uitgestopt en investeerders misleid worden. We kunnen het beschrijven als een laatste poging om aandelen te kopen tegen een lagere prijs voordat de uptrend begint. De bear trap verleidt kleine beleggers ertoe hun activa te verkopen. 

In sommige gevallen houden de steunniveaus echter stand en gebeurt er simpelweg niets. Met andere woorden, er kunnen accumulatieschema's bestaan die alle andere elementen met uitzondering van de veer bevatten. Toch blijft het algemene schema van kracht.

Fase D

Fase D vertegenwoordigt de transitie tussen oorzaak en gevolg. Deze fase bevindt zich tussen de accumulatiefase (fase C) en het doorbreken van het handelsbereik (fase E).

Meestal toont fase D een significante toename van het handelsvolume en de volatiliteit. Vaak heeft deze fase een laatste puntsteun (Last Point Support, LPS) waarin een hoger dal woordt genoteerd voordat de markt omhoog beweegt. De LPS gaat vaak vooraf aan het doorbreken van weerstandsniveaus, wat vervolgens weer tot hogere toppen leidt. Dit duidt op krachttekenen (Signs of Strength, SOS), waarbij eerdere weerstandsniveaus nu nieuwe steunniveaus worden.

Ondanks de misschien wat verwarrende terminologie kunnen er tijdens fase D meerdere LPS bestaan. Vaak gaan ze gepaard met toegenomen handelsvolumes bij het testen van de nieuwe steunlijnen. In sommige gevallen kan de prijs een kleine consolidatiezone vormen voordat het grotere handelsbereik effectief wordt doorbroken en fase E begint.

Fase E

Fase E is de laatste fase van het accumulatieschema. Het wordt gekenmerkt door een duidelijke uitbraak van het handelsbereik, veroorzaakt door toegenomen vraag vanuit de markt. Vanaf dit moment is het handelsbereik effectief doorbroken en begint de uptrend.


Distributieschema

Het distributieschema werkt in feite op de tegenovergestelde manier van het accumulatieschema, al wordt er enigszins andere terminologie gebruikt.


Wyckoff-methode distributieschema

 

Fase A

De eerste fase begint wanneer een uptrend begint af te zwakken als gevolg van dalende vraag. Het eerste aanbod (Preliminary Supply, PSY) suggereert dat de verkoopkracht toeneemt, al is deze nog niet sterk genoeg om de opwaartse beweging te stoppen. De koopclimax (Buying Climax, BC) wordt dan gevormd door intense koopactiviteit. Vaak wordt dit veroorzaakt door onervaren handelaars die kopen uit emotie.

Vervolgens veroorzaakt de sterke opwaartse beweging een automatische reactie (Automatic Reaction, AR) wanneer het vraagoverschot is geabsorbeerd door de market makers. Met andere woorden, de Composite Man begint met het distribueren van zijn activa aan de late kopers. De tweede test (ST) doet zich voor wanneer de markt weer de BC-regio bereikt, vaak vanuit een hogere top.

Fase B

Fase B van het distributieschema is de consolidatiezone (oorzaak) die voorafgaat aan een downtrend (gevolg). Tijdens deze fase verkoopt de Composite Man geleidelijk zijn activa en absorbeert en verzwakt hij zo de vraag vanuit de markt.

Meestal worden de bovenste en onderste banden van het handelsbereik meerdere keren getest, waaronder met kortetermijn bear en bull traps. Soms zal de markt boven het weerstandsniveau van de BC bewegen, wat resulteert in een ST - ook wel een opwaartse stoot (Upthrust, UT) genoemd.

Fase C

In sommige gevallen zal de markt een laatste bull trap presenteren na de consolidatieperiode. Dit wordt ook wel een upwaartse stoot na distributie (Upthrust After Distribution, UAD) genoemd. In feite is dit het tegenovergestelde van een accumulatieveer.

Fase D

Fase D van een distributie is eigenlijk een spiegel van fase D van een accumulatie. Vaak bevat deze een laatste aanbodpunt (Last Point of Supply, LPSY) in het midden van het handelsbereik, waarmee een lagere top wordt neergezet. Vanaf dit punt worden er nieuwe LPSY's gecreëerd in de buurt van of onder het steunniveau. Een duidelijk zwakteteken (Sign of Weakness, SOW) verschijnt wanneer de markt door de steunlijnen zakt.

Fase E

De laatste fase van een distributie markeert het begin van een downtrend met een duidelijke breek door de onderkant van het handelsbereik, veroorzaakt door de dominantie van aanbod over vraag.

 

Werkt de Wyckoff-methode?

De markt volgt deze modellen natuurlijk niet altijd nauwkeurig. In de praktijk verschijnen accumulatie- en distributieschema's op verschillende manieren. In sommige situaties kan een fase B bijvoorbeeld veel langer duren dan verwacht, of helemaal geen veer dan wel UTAD-test hebben.

Toch biedt het werk van Wyckoff een groot aantal betrouwbare hulpmiddelen, gebaseerd op zijn vele theorieën en principes. Zijn werk is van onschatbare waarde voor duizenden beleggers, handelaars, investeerders en analisten wereldwijd. De accumulatie- en distributieschema's kunnen bijvoorbeeld handig zijn bij het begrijpen van de cycli van de financiële markten.

 

Het vijfstappenplan van Wyckoff

Wyckoff ontwikkelde eveneens een vijfstappenbenadering van de markt, gebaseerd op zijn vele principes en technieken. Kortgezegd kan deze aanpak worden gezien als een manier om zijn theorie in de praktijk te brengen.

Stap 1: Bepaal de trend.

Wat is de huidige trend en waar zal deze waarschijnlijk naartoe gaan? Hoe is de relatie tussen vraag en aanbod?

Stap 2: Bepaal de kracht van de activa.

Hoe sterk is het activum in vergelijking met de markt? Bewegen ze op een vergelijkbare of op tegenovergestelde manier?

Stap 3: Zoek naar activa met genoeg 'oorzaak'.

Zijn er genoeg redenen om een positie in te nemen? Is de oorzaak sterk genoeg zodat de potentiële winst (gevolg) het risico waard is?

Stap 4: Bepaal hoe waarschijnlijk de beweging is.

Is het activum klaar om te bewegen? Wat is de positie ervan binnen de grotere trend? Wat suggereren de prijs en het volume? In deze stap worden vaak de koop- en verkooptests van Wyckoff gebruikt.

Stap 5: Plan het instapmoment.

De laatste stap draait om timing. Vaak houdt dit het analyseren van een aandeel in vergelijking met de algemene markt in.

Een handelaar kan bijvoorbeeld de prijsactie van een aandeel vergelijken met de S&P500-index. Afhankelijk van hun positie binnen hun eigen Wyckoff-schema, kan een dergelijke analyse inzichten opleveren in de toekomstige bewegingen van het activum. Uiteindelijk faciliteert dit het vaststellen van een goed instapmoment.

Deze methode is in het bijzonder geschikt voor activa die met de rest van de markt of index meebewegen. Bij cryptomarkten is deze correlatie echter niet altijd aanwezig.

 

Tot slot

Het is al bijna een eeuw geleden dat de Wyckoff-methode werd gepubliceerd, maar nog altijd wordt deze veel gebruikt. De methode is meer dan alleen een TA-indicator, maar een uitgebreide toepassing van veel verschillende principes, theorieën en handelstechnieken.

In feite stelt de Wyckoff-methode investeerders in staat om beslissingen te maken op basis van logica in plaats van emotie. Het uitgebreide werk van Wyckoff biedt handelaars en investeerders een reeks handvatten voor het verminderen van risico en het vergroten van hun kansen op succes. Daarbij moet wel worden opgemerkt dat geen enkele investeringsstrategie gegarandeerd succesvol is. Wees altijd bedacht op risico's, zeker op de hoogvolatiele cryptomarkten.

Loading