Blockchain Kullanım Alanları: Tedarik Zinciri

Paylaş
Blockchain Kullanım Alanları: Tedarik Zinciri

Tedarik zinciri, belirli bir ürün ya da hizmetin yaratılması ve dağıtılmasında,  ilk tedarik aşamasından son kullanıcı ve müşteriye ulaşılmasına kadar  dahil olan kişi ve kurumların oluşturduğu bir ağdır. Basit bir tedarik zinciri genellikle gıda ya da ham maddelerin tedarikçilerini, üreticilerini (işlenme aşaması), lojistik şirketlerini ve son perakende satıcıyı içerir.

Şu anda, tedarik zinciri yönetimi sistemi verimsizlik ve şeffaf olamama nedeniyle tıkanmış durumdadır ve ağların çoğu dahil olan tüm partileri entegre etmeye çalıştıklarında zorluklarla karşılaşmaktadır. İdealde, ürünler ve ham maddeler kadar para ve veriler de zincirin farklı aşamalarından sorunsuzca hareket edebilmelidir. 

Fakat mevcut model tutarlı ve verimli bir tedarik zinciri sistemini korumayı zorlaştırmakta ve bu da şirketlerin yalnızca karlılığını değil son satış fiyatını da olumsuz yönde etkilemektedir.

Tedarik zincirinin bazı en önemli sıkıntılarının üstesinden verinin kaydı, iletilmesi ve paylaşılması konusunda yeni yollar sunan blockchain teknolojisi sayesinde gelinebilir. 


Tedarik zinciri için blockchain kullanımının faydaları

Blockchainler dağıtılmış sistemler olarak tasarlandıkları için, değiştirilmeye büyük oranda dayanıklıdırlar ve bu özellik de tedarik zinciri ağları için çok kullanışlı olabilir. Bir blockchain, kriptografik tekniklerle birbirine bağlı data blok zincirlerinden meydana gelir. Tüm ağ tarafından onaylanmadığı müddetçe bu kriptografik teknikler kaydedilmiş verinin değiştirilmemesini ya da bu veriyle oynanmamasını garanti altına alır. 

Bu sayede blockchain sistemleri  bilgi aktarımı için güvenli ve güvenilir bir mimarı sunar. Her ne kadar genellikle kripto para işlemlerinin kaydedilmesi için kullanılsa da, aslında blockchain teknolojisi her türlü dijital verinin güvenli hale getirilmesi için çok kullanışlı olabilir ve bu teknolojiyi tedarik zinciri ağlarına uygulamak birçok fayda sağlayabilir. 

Şeffaf ve değişmez kayıtlar

Birkaç farklı şirket ve kurumun bir arada çalıştığını düşünün. Ham madde ve ürünlerinin lokasyon ve mülkiyetlerine yönelik verileri kaydetmek için blockchain sistemini kullanabilirler. Tedarik zincirinin herhangi bir üyesi, kaynaklar şirketler arasında hareket ederken neler olduğunu takip edebilir. Veri kayıtları değiştirilemez olduğu için, bir şeyler ters gittiğinde bundan kimin sorumlu olduğu konusunda ortada şüphe olmaz. 

Masrafları azaltmak 

Tedarik zinciri ağının verimsizliği nedeniyle israf seviyesi oldukça yüksektir. Bu sorun özellikle kolay bozulabilen ürünlerin bulunduğu endüstrilerde oldukça yaygındır. Daha iyi takip ve veri şeffaflığı, verimsiz alanların belirlenmesinde şirketlere yardımcı olabilir ve bu sayede de şirketler masraf düşürücü önlemleri alabilirler. 

Blockchain aynı zamanda, fonların çeşitli banka hesapları ve ödeme işlemcilerinden geçmesi için ödenen ücretleri de ortadan kaldırır.  Bu ücretler kâr marjlarının içindedir bu nedenle ortadan kalkmaları son tahlilde oldukça önemlidir. 

Çoklu işlenebilir veriler yaratmak

Mevcut tedarik zincirindeki en önemli sorunlardan biri de sürece dahil olan her birimden gelen veriyi bir araya getirememektir. Blockchainler, veri depolama işlemini eşsiz bir şekilde ve şeffaf olarak yapan dağıtılmış sistemler olarak inşa edilmişlerdir. Ağdaki her bir node (her birim) yeni veri eklenmesine ve bu verilerin doğruluğunun onaylanmasına katkıda bulunur. Bu da, katılımcı birimlerin tamamının blockchainde saklanan tüm bilgiye erişebileceği ve böylece bir şirketin diğerlerinin hangi bilgileri yayınlandığını kolayca doğrulayabileceği anlamına gelir. 

EDI yerine geçme

Birçok şirket bilgilerini birbirlerine göndermek için Elektronik Veri Değişimini (EDI) kullanır. Fakat bu veri, gerçek zamanlı gönderilmek yerine sık aralıklarla gruplar halinde gönderilir. Eğer sevkiyat kaybolursa ya da fiyatlandırma hızla değişirse, tedarik zincirindeki diğer katılımcılar bu bilgiye ancak bir sonraki EDI grubu gönderildiğinde erişebilir. Blockchain ile, bilgi düzenli olarak güncellenir ve katılımcı tüm birimlere hızla yayınlanabilir. 

Dijital anlaşmalar ve belge paylaşımı

Gerçeğin basit bir versiyonu herhangi bir tedarik zinciri belge paylaşımı için önemlidir. Gerekli belgelemeler ve kontratlar blockchain işlemleriyle ve djiital imzalarla ilişkilendirilerek tüm katılımcıların anlaşmaların ve belgelerin orjinal versiyonuna erişebilmesi sağlanabilir. 

Blockchain belgelerle  oynanamayacağını garanti eder  ve anlaşmalar yalnızca tüm katılımcılar mutabakata varırsa değiştirilebilir. Bu sayede, şirketler avukatlarla birlikte evrak işleri üzerinden geçerken ya da müzakerelerde daha az zaman harcayarak  ürün geliştirme ya da şirket büyümesini sağlamaya yönelik daha fazla zaman ayırabilirler.  


Tedarik Zinciri Yönetiminde Blockchain Kullanımına Yönelik Zorluklar

Blockchain teknolojisi tedarik zinciri endüstrisi için çok büyük bir potansiyele sahip olsa da dikkate alınması gereken bazı zorluklar ve sınırlamalar da mevcuttur. 

Yeni Sistemlerin yürürlüğe konması

Organizasyonların tedarik zincirleri için hedef amaçlı oluşturulmuş sistemler blockchain temelli ortama adapte olamayabilir. Şirketin altyapısını ve iş süreçlerini revize etmek önemli bir girişimdir ve operasyonları sekteye uğratabilir ya da diğer projelere yönelik kaynakların kullanımını gerektirebilir. Bu nedenle, üst yönetim kendi sektörlerindeki diğer önemli oyuncuların da yaygın şekilde bu sisteme geçtiğini görmeden önce bu tip bir yatırıma onay vermeye isteksiz olabilir.  

Katılımcıların fikir birliğine varması

Tedarik zincirindeki katılımcıların da blockchain teknolojisini kullanmak konusunda hemfikir olması gerekir. Organizasyonlar, sürecin yalnızca bir kısmında blockchain kullanılmasından da fayda sağlayabilir fakat bazı katılımcıların blockchaine katılmayı reddetmesi durumunda tüm faydayı göremezler. Dahası, şeffaflık tüm şirketlerin istediği bir şey olmayabilir. 

Değişim yönetimi

Blockchain temelli sistem kurulduğunda, şirketlerin çalışanlarının bunu kabullenmesini desteklemesi gerekir. Bir değişim yönetimi planının;  blockchainin ne olduğuna, bunun iş yükümlülüklerini nasıl rahatlattığına ve bunu dahil eden yeni sistemle nasıl çalışmaları gerektiğine değinmesi gerekir. Devam eden bir eğitim programı blockchain teknolojisindeki 

yeni özellikleri ya da inovasyonları içerebilir fakat tabi ki bunu yapabilmek için zaman ve kaynak gereklidir. 


Geleceğe bakış

Tedarik zinciri endüstrisindeki bazı büyük oyuncular halihazırda blockchain temelli dağıtılmış sistemleri kullanıyor ve bunların kullanımını desteklemek için kaynak sağlıyor. Büyük olasılıkla küresel tedarik zinciri platformlarının, ürün ve ham maddeler yer değiştirdikçe bilgi paylaşımını kolaylaştırmak için blockchain teknolojisinden faydalanmasına şahit olacağız.  

Blockchain teknolojisi organizasyonları üretim ve işlemeden, lojistik ve mali sorumluluğa birçok farklı şekilde değiştirebilir. Her bir etkinlik kayıt edilip doğrulanarak şeffaf ve değiştirilemez kayıtlar oluşturulabilir. Bu nedenle, blockchainin tedarik zinciri ağlarında kullanımı geleneksel yönetim modellerinde çok yaygın olan verimsiz alanları kesinlikle ortadan kaldırma potansiyeline sahiptir. 

Loading