Kriptopara Madenciliği Nedir?

Paylaş
Copied to clipboard!
Bu makaleyi dinleyin
00:00 / 00:00

Madencilik, kriproparaların üçüncü parti merkezi otorite gerektirmeden eşler arası, merkezi olmayan bir ağ şeklinde çalışmasını sağlayan anahtar öğelerden biridir. Madencilik, kullanıcı arası işlemlerin doğrulandığı, blockchain’e eklendiği bir süreç olduğu gibi, ayrıca dolaşımdaki arza yeni coinler de eklenmesini de sağlar. 


Nasıl çalışır?

Madenci, yapılan işlemleri biriktiren ve bunları bloklar halinde organize eden bir node’dur. Yapılan her işlemde, madenci node’ları bu işlemi alıp doğruladıktan sonra hafıza havuzuna ekler ve bunları çoklu işlem blokları olarak birleştirmeye başlar. 

Bir bloğun kazım sürecinde ilk adım hafıza havuzundaki her bir işlemin hashlenmesidir. 

Sürece başlamadan önce, madenci node, kendisine madencilik ödülünü göndereceği bir işlem ekler. Coinbase olarak adlandırılan bu işlem aynı zamanda coinlerin “yoktan var edildiği”, çoğu zaman da yeni blokta yapılan ilk işlemdir. 

Her bir alım satım işlemi hashlendikten sonra, bu hashler Merkle ağacı ya da hash ağacı olarak organize edilir, yani hashler ikili eşler olarak düzenlenir ve  kök hash ya da Merkle kökü olarak da bilinen “ağacın tepe noktasına” ulaşana kadar hash edilir. 

Kök hash, bir önceki bloğun hashi ve nonce olarak da bilinen rastgele bir sayıyla birlikte bloğun başlığına yerleştirilir. Daha sonra blok başlığı hash edilerek bloğun belirteci olarak kullanılacak bir çıktı oluşturulur.

Blok belirteci protokolle belirlenen belirli bir hedef değerin altında olmalıdır. Diğer bir deyişle, blok başlığı hashi belirli miktarda sıfır ile başlamalıdır. Hashleme zorluğu olarak da bilinen bu hedef değer bir denge unsuru olarak yeni blokların yaratılma hızının, ağdaki hashleme gücüne oratılı kalmasını sağlar. 

Aralarından biri sonunda geçerli bir hash bulana kadar ağdaki madenciler başlığı noncedan yineleyerek tekrar tekrar hash ederler. Geçerli bir hash bulunduğunda, bunu ilk bulan node bloğu ağa yayınlar. Diğer tüm nodelar bu hashin geçerli olup olmadığını kontrol eder ve bloğu kendi blockchain kopyasına ekleyerek bir sonraki bloğu kazmaya devam eder. 

Fakat bazen iki madenci geçerli bir bloğu aynı anda yayınlar ve ağ rakip iki blokla karşı karşıya kalır. Madenciler ellerine ilk ulaşan blok üzerinden bir sonraki bloğu kazıya devam ederler. İki blok arasındaki bu rekabet bir sonraki blok kazılana kadar devam eder, hangi blok üzerinden bir sonrakine geçildiğine göre kazanan belli olur. Boşa çıkan bloğa bayat blok ya da yetim blok (orphan block) adı verilir. Bu bloğun madencileri, kazanan bloğun zincirine dönerek kazıya devam eder.


Maden Havuzları

Blok ödülü geçerli bir hashi bulan ilk madenciye verilse de, geçerli bir hash bulma olasılığı ağın toplam kazı gücüyle doğru orantılıdır. Düşük yüzdeli bir kazı gücüne sahip madencilerin kendi başlarına bir sonraki bloğu bulma şansları oldukça düşüktür. Bu sorunu çözmek için madencilik havuzları yaratılmıştır. Havuzlarda işleme güçlerini bir ağda paylaşan madencilerin kaynakları bir araya getirilir ve  ödüller bir blok bulma olasılığına yönelik yaptıkları katkı payıyla orantılı olarak havuzdaki herkesle eşit miktarda paylaşılır.  

Daha fazla içerik için bizi takipte kalın ve Binance Academy’deki diğer videolarımıza göz atmayı unutmayın. 

Loading